Biblioteca Virtual del Paraguay Vuelva al Indice

S.J. Martín Dobrizhoffer

HISTORIA DE LOS ABIPONES

Vol. II

 

INDICE ONOMÁSTICO

 

Acaloraikin, cacique.

Acosta, José, S. S.

Adriano.

Agripina.

Agustín, San.

Alaikin, cacique abipón.

Alaykin, cacique abipón. ver Alaikin.

Alberto Magno.

Aldrovando.

Alejandro de Macedonia.

Alejandro.

Almaraz.

Amiano, Marcelino.

Anato, Pedro.

Anchieta, José, S. J.

Aníbal.

Antíoco, médico.

Antonino Pío.

Arcesilao.

Aristóteles.

Arriano.

Atila.

Atilio Régulo.

Attalo, Marcial de.

Aventino.

Avicena.

Bacon de Verulamio, Francisco.

Baronio, Cardenal.

Barrera, Francisco.

Behring, capitán.

Boerhavio.

Bonifacio.

Bontekoe. Cornelio.

Bougainville, Luis de.

Brigniel, José, S. J.

Britano.

Byron, marino inglés.

Caëperlahachin, cacique.

Calepino, Ambrosio.

Cambises.

Carlos V.

Casas, Bartolomé de las.

Casco.

Castañares, Agustín, S. J.

Casteret, capitán.

Catalina, cautiva.

Catalina de Rusia.

Catilina.

Catón.

Cayo Fabricio.

Cinna Catulo.

Celio.

Celso.

César Augusto.

Cicerón, Tulio.

Claudio.

Claudio Clusio.

Cleomenes.

Colón, Cristóbal.

Columela.

Comenio, Amos.

Cook, capitán.

Cornelia.

Cortés, Hernán.

Crisóstomo, indio abipón.

Cevallos, Pedro de.

Chossin.

Debayakaikin.

Debayakaykin. ver Debayakaikin.

Demócrito.

Demóstenes.

Díaz, Juan.

Diodoro de Sicilia.

Diodoro Sículo. ver Diodoro de Sicilia.

Diógenes.

Dionisio el Menor.

Dioscórides.

Egidio.

Eliano.

Engel.

Enio.

Epaminondas.

Erdödi, Cristóbal.

Escipión.

Esculapio.

Esquilo.

Estacio.

Estrabón.

Eudoxio el Geómetra.

Fabio.

Falconer, Thomas, S. J.

Falkner, Tomás, S. J. ver Falconer, Thomas, S. J.

Falopio.

Felischauer, José, S. J.

Fernández, Juan Patricio, S. J.

Fernelio.

Festos.

Filón.

Fonseca, Roderico.

Francisco, Emperador de Austria.

Galeno.

Gardano.

Gelio.

Germánico.

Gernier, Julián, S. J.

Gesnero.

Gomara.

González, Francisco.

Gorosito.

Granzius.

Grenovio.

Grillet, Juan.

Gumilla, José, S. J.

Gutiérrez, Manuel, S. J.

Haanetrain, cacique abipón.

Hamihegemkin, cacique abipón.

Harto Navarro, Romano, S. J.

Herodiano.

Herodoto.

Hesse, D.

Hipócrates.

Homero.

Horacio.

Horstius.

Iahachin, Juan Díaz Gasgar.

Isaías, Profeta.

Isidoro.

Jacobo el Sirio.

Jacquin, Nicolaus.

Jakson, José.

Javier, José, cacique.

Jerónimo, San.

Joaquín, abad.

Jovio.

Juan Bautista, San.

Juanico.

Julio César.

Justinelli, Pedro.

Justino.

Justo Lipsio.

Juvenal.

Kaachi.

Kaapetrikin, cacique abipón.

Kachiriquin, cacique abipón.

Kaëmpsero.

Kaëperlahachin. ver Caëperlahachin.

Kain Jaaukaniga.

Kangapol, cacique.

Kebachichi.

Kebachin, cacique abipón.

Kepakaikin.

Kiemké.

Kircher.

Krenizin, capitán.

Laamamin.

Laertio.

Lamanin.

Lampridio.

Langio, Bricello de.

Lasitau, José, S. J.

Leibniz.

Licurgo.

Liechtenstein, Wenceslao de.

Linneo.

Livio, Tito.

Lucano.

Lucrecio.

Macíolo.

Maffei, Pedro.

Maggio, Bartolomé.

Malakin, cacique.

Manco Capac.

Mäñlingen, Cristóbal.

Marcgravio, Jorge.

Marcial.

Marco Antonio.

Morphy, Carlos.

Masinisa.

Mathiolo.

Maty, D.

Maximino.

Mecencio de Etruria.

Mercurial.

Miinkens, Juan.

Mitridates.

Mizaldo.

Moisés.

Montezuma.

Morelli, Ciriaco.

Nachilarin, cacique abipón.

Nahagalkin.

Nakaikötergehé.

Napakaichin.

Napakaienehim.

Nardi, prefecto.

Naré, cacique.

Nelareyeaté.

Nerón.

Nicephorus.

Nicolás, rey de Paracuaria.

Nieremberg, Eusebio, S. J.

Noligero.

Nord, Oliver von.

Norvegis.

Numa Pompilio.

Oahari.

Oaherkaikin.

Oaikin.

Ortiz, Thomas.

Ovano.

Ovidio.

Oviedo, Fernando de.

Pablo, Apóstol.

Pachieké.

Papinio.

Paracelso, Teofrasto.

Paranderi, Ignacio.

Pariekaikin, hechicero abipón.

Paulo III.

Paulo Diácono.

Pausanias.

Pazanoirin, hechicero abipón.

Peñafiel.

Perseo.

Pescenio Niger.

Pío, Papa.

Pío V. Piripotí, Gregorio.

Piso, Guillermo.

Pisón.

Pitágoras.

Pizarro, Francisco.

Platón.

Plauto.

Plinio.

Plutarco.

Polibio.

Polión.

Pompeyo.

Pomponío Mela.

Praxiteles.

Propercio.

Prusaeus Dio.

Prusias de Bitinia.

Quenstedio, Andrés.

Quinisio, Vicente.

Quintiliano.

Quirakerá, Mareos.

Raachik.

Rabbi, Jacobo, Padre.

Ravisio.

Raymundo.

Rebachigui. ver Revachigi.

Restivo, Pablo.

Revachigi.

Reyes Católicos.

Riikahé.

Ríos, Rafael de los.

Roberto de Normandía.

Robertson.

Roy, cacique.

Ruiz de Montoya, Antonio, S. J.

Salomón.

Sánchez, José, S. J.

Saxo. Scalinge.

Schenckio, Martín.

Séneca.

Sereno Samónico.

Silio Itálico.

Skeed, Elías.

Solórzano.

Steinheffer, Juan, S. J.

Stobeo.

Strada, Famiano.

Strobl, Matías, S. J.

Suetonio.

Switenio, van.

Sydenhaimio.

Synesio.

Tácito.

Tertuliano.

Thelefo el Gramático.

Tikorik.

Torquemada.

Trigaut.

Tschírikow, capitán.

Tupanchicu.

Uladislao, rey de Hungría.

Ugalde Cantaber, Francisco, S. J.

Valdelirios, Marqués de.

Valerio Flacco.

Varrón.

Vega, Garcilazo de la, Inca.

Vegetio, Flavio.

Verapotschiritú.

Vesalio.

Viera, Antonio, S. J.

Villagarzía, Félix, S. J.

Villanova, Arnoldo.

Virgilio.

Volatterano.

Wallis, capitán.

Wascho, Francisco.

Woyts, Juan.

Yaricá, Ignacio.

Yazuká, Miguel, cacique.

Ychamenraikin, cacique abipón.

Ychamenraiquin, ver Ychamenraikin.

Ychoalay.

Ychohaké.

Yegros, Fulgencio.

Yeyú, Miguel, cacique.

Yngenhusio.

Ytatingua, Juan José.

Zachari, Silvio.

Zeballos, Pedro. ver Cevallos, Pedro.

Zsentivani, Martín, S. J.

 

No han sido considerados los nombres mitológicos ni bíblicos.

 

 

INDICE TOPONIMICO

 

Acadia.

Acaia.

Africa.

Alemania.

Amberes.

América.

América austral.

América del Sur.

América meridional.

Andalucía.

Andes.

Angola.

Arabia.

Arequipa.

Asia.

Asunción.

Atenas.

Bitinia.

Brasil.

Buda, ciudad.

Buenos Aires.

Canarias.

Cabo de Buena Esperanza.

Cádiz.

California.

Canadá.

Carolina del Norte.

Catamarca.

Ceilán.

Cinaloa.

Colonia del Santísimo Sacramento.

Concepción, reducción de abipones.

Congo.

Constantinopla.

Costa de la Mina.

Córdoba del Tucumán.

Corpus Christi, reducción guaraní.

Corrientes.

Cuba.

Cuzco.

Chaco.

Chile.

Chipre.

Danubio.

Dertona.

Dnáper.

Egipto.

España.

Estrecho de Magallanes.

Etiopía.

Europa.

Florida.

Francfort.

Germania.

Granada, Nuevo Reino de: ver Nueva Granada.

Grecia.

Greonlandia.

Guianam, provincia.

Guayanas.

Hebrón

Holanda.

Hungría.

India.

Indias Occidentales.

Indias Orientales.

Inglaterra.

Isla de Delos.

Isla de San Lorenzo.

Isla Malvina.

Isla de Cabo Verde.

Islas de las Hespérides.

Italia.

Itacotzin.

Kamtchatka.

 

Lacedemonia.

Lago Bannato.

Lago Mayor.

La Plata.

La Rioja.

Lima.

Lisboa.

Loango.

Madagascar.

Madera, isla.

Madrid.

Málaga.

Mandinga.

Marañón.

Mauritania.

Mauritania Tingitana.

Mbaeverá.

Mborebiretá, selvas.

Mediterráneo, Mar.

Méjico.

Menfis.

Meyerda.

Mileto.

Minorca, isla.

Mogore.

Monte Nebo.

Montevideo.

Narahagem, arroyo.

Nilo.

Nitada.

Nueva España.

Nueva Granada.

Nueva Zembla.

Ochotz, ciudad.

Othaita.

Palestina.

Paracuaria.

Paraguay.

París.

Persia.

Perú.

Polonia.

Portugal.

Puerto Deseado.

Quito.

 

Río Amazonas.

Río Bermejo: ver Río Iñaté.

Río Carcaranal.

Río de la Plata.

Río Dulce.

Río Empalado.

Río Grande o Bermejo: ver Río Iñaté.

Río Inespín.

Río Iñaté.

Río Mbaé verá.

Río Misisipi.

Río Monday.

Río Orinoco.

Río Paraguay.

Río Paraná.

Río Salado.

Río San Lorenzo.

Río Tapiraguay.

Río Tebicuary.

Río Tebyquary: ver Río Tebicuary.

Río Tercero.

Río Uruguay.

Río Yeyuy.

Río Yuquiry.

Roma.

Rosario, reducción.

Rosario.

Salta.

San Borgia, reducción.

San Carlos y Rosario, reducción: ver

San Estanislao, reducción.

San Fernando, reducción.

San Javier, reducción.

San Jerónimo, reducción.

San Joaquín, reducción.

San Luis de Marañón.

Soconcho.

Sodoma.

Sonora.

Suecia.

Santa Catalina, estancia.

Santa Fe.

Santa Marta.

Santa Rosa, reducción.

Santiago del Estero.

Santiago Sánchez.

Santo Tomás, reducción.

Sicilia.

Smoleniz.

Táuride.

Tierra del Fuego.

Tierra del Labrador.

Timbó, reducción. ver Rosario.

Troya.

Tucumán.

Vaticano.

Viena.

Virginia.

 

INDICE DE VOCES INDIGENAS

 

Aagrani

Aápe

abamraik

Abapayé

aba payé

Abaporú

Abaraigichi

Aba rubichá

Abati

Abatimbaby

Abëpegak

abipón

Abipón

abipona

abiponas

abipones

Abipones

acajú

Acami Lanaraic

Acaraŷ

acentuación del abipón

Achibiřaik

Achikelral

admiraciones en abipón

adverbios en abipón

aguaráguazú

Aharaigichi

Alalek

Alveè

ambay

ambua

Amókobit (v. mocobíes)

Ampalagua

ampalagua

ampalaguas

ananá

Anegla (o Nahamatřek Noelkieřek, Nuichiřieřa)

Anguja

a nichibege

Aña

Añanga

aña

Aorkañi

Apanigebak

apatáye

aualini

aucas (v. serranos)

Auci N'occepez

ayte (v. apatáye)

Balichu

bauras

bolas de piedras

Caá

Caarè

Caapia

Cabit

Cacaboya

cacique

canciques

calchaquíes

Calibes

Callagaik (v. abipones)

callagaes (o frentones – v. abipones)

Canauhcoatl

caraguatá

Caray

Caraybá

Carugua

casos en lengua abipona

Catlaàn

cochimi

Colea

comidi (v. abipones)

comparativo en abipón

cordobeses

correntina

correntino

correntinos

criollos

cruspa

cruz en abipón

cruz en mbayá

cruz en mocobí

cruz en toba

Cuarterones

Cuaycuru

cucurucú (v. Mboyè guazu)

Cupay

Curáca

Curiyù

Curaru

curuzire

curuzis

curuzú

Curuzuyà

charrúas

Chicha

chik Leyékalipi

chilenos

chiquitos

chiriguanos

chunipíes

chulupíes

diablo en abipón

dialectos en abipón

diminutivos en abipón

Ealřaik (v. Namalatenřanřaik)

Eknam Capitán

Ehoaraik (v. Yapot)

En (terminación en abipón)

Enenaik

Epárañik

esquimales

etimología do nombres abipones

Eyiguayegui (= Mbayas)

frase en abipón

frase en abipón-castellano

frase en abipón-guaraní

frases en abipón

frase en guaraní

frases en guaraní

frase guaraní-latina

frentones o callagaes

género en abipón

Gramachka aym

Gramachkaakam

Groáperikié

guakís

guanacos

guanás

guanoas

guaraní

guaraníes (...ytatines)

guaranítica

guaraníticas

Guayaquil (o Ycipo moroti)

guayaquís

guaycurúes

guaycurús

Haná

Hanalí

Hécheri

hechicero en guaraní

hechicero en payaguá

Heét

Hepiginiancate (v. Yüele)

Hepiginřankatè (v. Yüele )

hiroqueos

Hiymeya

Höcheros

Ho

ho, ho, ho

homoampas

huaca

hurones

in (terminación en abipón)

Ibiyà

inca

incas peruanos

indios del Brasil

insultos abipones

interjecciones en abipón

interrogación en abipón

isistines

Jaaúcanigas

Jaaukanigás (v. Yaaúcanigas)

jaborandi

jaborandy o malvisco

jurepeba

Kaamélk

Kaeperbak (v. Peèuè)

Kaipetades

Kaipotades

Kakiè

Kapalkatai

Kapalkatailatè

Karaos

Karoi

Kategřaik

Katoiraik (v. Yaui Yauiklaip)

Keebèt

Kepakinřanřat

Kimitřalatè (v. Nahamtřalate)

Kirikintschù

Kla leya

Laagà

Laàkatè

Laanek

Laetkáte

Laetařat

Laharálk

Lahaurè

Là jam

Lamelgè

la muerte en abipón

Lanařhà

Lanamichiriñi Yoaliripi

Lapachik

Lapřiratřaik

Lapriretrae (v. Apanigebak)

lapatá

Latízenřanřas

Latè

Latařan

Lay

Layam ycham

La ycam

Lekakilús

lenguaje de los abipones nobles

lenguaje de los abipones plebeyos (Hécheri)

lenguas

Letanek

Letapehe o Retahe

letras de los abipones

Liguaga

Likinránala

Lkigibi

Loachimà

Loàk

Loakál (v. Lkigibi)

Loaparika

Loheletè

Loro

Lotisdagañadeae

Lpetà

luc-uanit (v. abipones)

lules

Macuanga caá

mago en brasilero

malbaláes

malvisco o jaborandy

mandubiguazú

mataguayos (v. ychibayos)

Mbaenipo

Mbaeverá

Mbae vera

Mbariqué

Mbayá

mbaya

Mbayás

mbayás

Mbohapÿ

Mbopi

Mborebi

Mboy

Mboycaá

Mboyçiningà

Mboy chiñi

Mboyguazú (v. Yboyà)

Mboy Guazú

Mboy hobí

Mboypè guazu (v. cucurucú)

Mboypè miri

Mboÿ quatia

Mboyroy

Mboytiñi (v. Mboychiñi)

Mbozapy

mehelenkachiè

mejicana

mejicanos

Menetañi

Miekakami

mocobí

Mocobíes

mocobíes

Mohàhobi

Moha hû

Mohàyû

moluches

moñay

Monday

Montaguayos (v. Ychibachi)

Naatařkiè (v. Nalege)

Nachabet

Nahamatřalatè o Naloatralate o Kimitralate

Nahamatřek o Noaararanrek (v. Anegla)

Nainřanak

Nakaigetergehe

Nakaigetergehes

Kakaikétergehe

Nakaiketergehes

Nakikergěhes

Nalamichirini

Nalege

Nalemra

Naleryřat

Naloatřalatè (v. Nahamatralate)

Namalatenranřaik (v. Ealraik)

Namenkà

Nanapřahete

Nátakebit

Natakebitos

Nataquebit

Natergèk (v. Netachkaik)

Nauachèk

ncàoé

Neètata

Nejetenta

Nelareykaté

Nelařeyřat

Nemargetřèk

Nematanřaik (v. Netachkaik)

Nemekl

Netachkaik, Natergek. Yakalo.

Nematanraik

Netak

Netè

Neteguink Loapakatè

Neterge

Netelřaře

Netelřanřeleenřa

Netelřanře Lkaeřhè

Netergè

Neyàc

Nhambi

Niabirencate

Nibírenak (v. Apanigebak)

nichigerit

Nichigebè

nichighereit

Nigienigis

Nigua

Nikenaga

noeta

Noahařhařa

Noatàřek ñ

Noelakierèk (v. Anegla)

Nolre

Nuichiriera (v. Anegla)

numerales en abipón

numerales en guaraní

número en lengua abipona

nutria (a nichibege)

Ñandu

Nanduguazù

ñandupé

Ñatac

Ñatákebit

Ñatiù

oaécacalot (v. lenguas)

Oaèkakalot ( = Cuaycuru)

oaekaklot (v. lenguas o gueycurúes)

Oagenřaik

Ochavones

Oehega

Oelakiřaik

oergetete

Oérel

Okè

ordinales en abipón

orqueenam

Pacha Capac

palmas

palometa

pampas (v. serranos)

paracuarias

paracuario

paracuarios (españoles...)

parcialidades abiponas

participios en abipón

partículas agregadas a los verbos

Pata

Patagnik

patagones

Patenřaik

Pay

payaguás

Payaquas

Payé (v. Caraybá)

Peèuè

peruano

peruanos

Pesegmek

pusaines

picunches

Pillan

pizóes

plural en guaraní

prefijos en abipón

preposición en abipón

pronombres posesivos en abipón

pronombres de 3ª persona en abipón

preguntas en abipón

Puchueles

puelches

quabyra miri

Queevet (v. Aharaigichi)

Quezubú

quichua

Quina

Quiririô

Rařegřanřaik

Ratahè (v. Letaphe)

relativo en abipón

Rellaranřan', potrol

Retapřankatè o Auararankate

Riicahe

Riika e

Rikil (v. Kaamèlk)

Roayami

roéfakitapeketa

Ruililí

Rukahe

Rúkahès ( Yaaukanigas)

saludos en abipón

saludos en guaraní

santafecinos

santiagueños

señal de la cruz en abipón

señal de la cruz en abipón ecuestre

señal de la cruz en cochimi

señal de la cruz en Chiquito

señal de la cruz en guaraní

señal do la cruz en lengua de los zamucos

señal de la cruz en lengua mejicana

señal de la cruz en lule

señal do la cruz en Mbayá

señal de la cruz en mocobí

señal de la cruz en quichua

señal de la cruz en toba

señal de la cruz en vilela

señal de la cruz en Waicurà

señal do la cruz ni Ysistiné

serranos (o aucas o pampas)

sinónimos en abipón

Soychú

Soychulde

sufijos en abipón

superlativo en abipón

tabaco

tahí

tapioca

Tapuy

taropé

Tareymboya

tarumeses

Tatayí

tatú

Tayreta

tembetà (v. Pesegmek)

Teuhtlacocauhqui

toba

Tobas

tobas

Tonocoté

Tu (v. Tungay)

Tuachi

tucán

tucumanos

Tunachos

Tûngay

Tupâ

tupíes

Uiychàk

urucú

urucuy

verbos en abipón

verbos recíprocos en abipón

verbos transitivos en abipón

verbos transitivos en guaraní

vicuñas

vilelas (v. Raregranraik)

vinchuca

vinchucas

vocabulario abipón

Waicurà

 

Yaaucanigás (v. Jaaukanigás y Jaaúcanigas)

Yaaukaniga

Yaaukanigas (Yaaucanigás)

Yacaniná

Yacapecoaya

yacitata tatatibae

yaguareté

yakalò (v. Netachkaik)

Yapeuzà

Yapitalakas

yapitalakis

Yapòt o Ehoařaik

Yararacà

Yarós

Yatebú

Yaui Yauiklaip o Katoiraik

Ybiboboca

Yboya

Ycipo moroti o Quayaquil

Ychibayos (v. mataguayos)

Ychit

Yehà! yaha

Ygara

Yga

Ygaroñi

Ygaroños

Yleřa

Ymonii

Ymonós

Yoamcachiñi

Ypichí

Ysistines

Ytatynguas

Yucuáhába

Yüele (v. Hepiginiancate o Hepiginrankate)

Yüle (v. Hepiginiancate)

zambaigos

zambos (v. zambaigos)

zamucos

zokolák (exhortación a la matanza)

 

Los índices onomástico y toponímico han sido realizados por la profesora 

Helga Nilda Goicoechea. 

El índice de voces indígenas por el profesor 

José Isidoro Miranda.

 

SE TERMINO DE IMPRIMIR EL DIA 19 DE FEBRERO DE 1969

EN LA IMPRENTA DE LA UNIVERSIDAD NACIONAL

DEL LITORAL SANTA FE – REP. ARGENTINA